Συχνές Ερωτήσεις

Ο ίκτερος είναι μια από τις πιο συχνές παθήσεις που μπορεί να επηρεάσουν ένα νεογνό.
Υπολογίζεται ότι 6 στα 10 μωρά εμφανίζουν ίκτερο, συμπεριλαμβανομένων 8 στα 10 μωρά που γεννήθηκαν πρόωρα πριν από την 37η εβδομάδα της κύησης. Ωστόσο μόνο περίπου 1 στα 20 μωρά έχει επίπεδα χολερυθρίνης στο αίμα αρκετά υψηλά ώστε να χρειάζεται θεραπεία.  

Η συχνότητα μέτρησης του ικτέρου (χολερυθρίνη) μπορεί διαφέρει ανάλογα με την κλινική εικόνα του νεογνού, το ιστορικό της κύησης, αλλά και τις εργαστηριακές του εξετάσεις. Πολλοί είναι οι παράγοντες εκείνοι που καθορίζουν την αναγκαιότητα η μη ελέγχου των τιμών της χολερυθρίνης στο αίμα του νεογνού (βάρος γέννησης, προωρότητα, ασυμβατότητα ομάδας μητέρας – νεογνού). Κάθε νεογνό εκτιμάται βάση των παραγόντων αυτών και καθορίζεται η συχνότητα των μετρήσεων που απαιτούνται.

Η θεραπεία του νεογνικού ικτέρου απαιτείται όταν τα επίπεδά της χολερυθρίνης στο αίμα του νεογνού ξεπεράσουν ορισμένα όρια τα οποία καθορίζονται βάση κλινικών και εργαστηριακών κριτηρίων. Αυτό συμβαίνει επειδή υπάρχει κίνδυνος η χολερυθρίνη να ξεπεράσει ασφαλή όρια και να προκαλέσει μόνιμη σοβαρή εγκεφαλική βλάβη.
Υπάρχουν 2 κύριες θεραπείες που μπορούν να πραγματοποιηθούν για τη γρήγορη μείωση των επιπέδων χολερυθρίνης του μωρού σας.

1.Φωτοθεραπεία: η έκθεση του δέρματος σε μια πηγή φωτός (συγκεκριμένου μήκους κύματος) μετατρέπει τα μη συζευγμένα μόρια χολερυθρίνης σε υδατοδιαλυτά ισομερή που μπορούν να απεκκριθούν με τις συνήθεις οδούς. Το μπλε-πράσινο φως είναι πιο αποτελεσματικό για τη φωτοθεραπεία, καθώς τόσο διεισδύει στο δέρμα όσο και απορροφάται από τη χολερυθρίνη για να έχει το φωτοχημικό αποτέλεσμα.

2.αφαιμαξομετάγγιση (ενδονοσοκομειακή μέθοδος): όπου το αίμα του μωρού σας αφαιρείται χρησιμοποιώντας ένα λεπτό σωλήνα (καθετήρα) που τοποθετείται στα αιμοφόρα αγγεία του και αντικαθίσταται με αίμα από αντίστοιχο δότη. Τα περισσότερα μωρά ανταποκρίνονται καλά στη θεραπεία και μπορούν να φύγουν από το νοσοκομείο μετά από μερικές ημέρες.

Εάν το νεογνό σας χρειάζεται φωτοθεραπεία για περισσότερο χρονικό διάστημα από το αναμενόμενο, ο παιδίατρός μας θα κάνει μια αξιολόγηση του ιστορικού του νεογνού σας προκειμένου να αξιολογήσουμε τη δυνατότητα παροχής τη φροντίδας αυτής στο σπίτι σας. Αρχικά, πρέπει να είμαστε σίγουροι ότι το νεογνό σας τρέφεται χωρίς δυσκολίες και δεν πάσχει από υποκείμενο νόσημα (πχ κίνδυνος λοίμωξης).

Όταν ο εξειδικευμένος παιδίατρος κρίνει ότι οι συνθήκες είναι ασφαλείς τότε προσκομίζεται και εγκαθίσταται στο χώρο σας ο ειδικός λαμπτήρας προκειμένου να εφαρμοστεί η φωτοθεραπεία.

Για αποτελεσματική θεραπεία, η φωτοθεραπεία θα πρέπει να εφαρμόζεται το μεγαλύτερο μέρος του χρόνου (24 ώρες την ημέρα). Μπορείτε να δώσετε στο μωρό σας μικρά διαλείμματα (έως 30 λεπτά) για αλλαγή πάνας, τάισμα και αγκαλιές.   

Όταν ένα νεογνό βρίσκεται σε φωτοθεραπεία, κάνουμε τακτικές εξετάσεις αίματος για να ελέγξουμε το επίπεδο της χολερυθρίνης η οποία πρέπει να είναι κάτω από ένα ορισμένο όριο πριν σταματήσουμε την φωτοθεραπεία. Το όριο αυτό διαφέρει ανάλογα την ημέρα ζωής του νεογνού, την προωρότητα ή την παρουσία παραγόντων κινδύνου (πχ ασυμβατότητα ομάδας αίματος μητέρας - νεογνού). Οι εξετάσεις αίματος γίνονται με τη λήψη ενός μικρού δείγματος αίματος από ένα τσίμπημα φτέρνας. Δίνεται η δυνατότητα ένας νοσηλευτής της ομάδας μας να σας επισκεφτεί στον χώρο σας ή μπορείτε να μεταβείτε στο μαιευτήριο. Εάν τα επίπεδα της χολερυθρίνης ανέβουν παρά την εφαρμογή της φωτοθεραπείας, ίσως χρειαστεί να προσαχθεί το νεογνό στο νοσοκομείο για περαιτέρω αξιολόγηση.

Η ομάδα μας θα σας ενημερώσει πότε μπορεί να διακοπεί η φωτοθεραπεία. Μόλις σταματήσει θα πρέπει να γίνει μια περαιτέρω εξέταση αίματος σε διάστημα 24-48 ωρών, για να βεβαιωθείτε ότι τα επίπεδα χολερυθρίνης βρίσκονται σε ασφαλή όρια.

Η εμφάνιση ικτέρου στο νεογνό δεν προκαλεί πόνο.
Η φωτοθεραπεία είναι μια μη επεμβατική θεραπεία που είναι καλά ανεκτή από τα νεογνά και δεν προκαλεί πόνο. Η εξέταση που απαιτείται για τη μέτρηση της χολερυθρίνης γίνεται με την αιμοληψία ελάχιστων σταγόνων αίματος με τον λιγότερο επώδυνο και πιο γρήγορο τρόπο μέσω λήψης τριχοειδικού αίματος από την πτέρνα του νεογνού.


Εάν έχετε οποιεσδήποτε ανησυχίες σχετικά με την άνεση ή την άνεση του μωρού σας κατά τη διάρκεια της θεραπείας, ενημερώστε τον συνεργάτη παιδίατρο.  

Συνιστάται όλα τα νεογνά να ελέγχονται για ίκτερο μέσα στις πρώτες 24 έως 48 ώρες μετά τη γέννηση. Αυτό συμβαίνει επειδή ο ίκτερος μπορεί να αναπτυχθεί γρήγορα στα νεογνά και η έγκαιρη ανίχνευση και θεραπεία μπορεί να αποτρέψει σοβαρές επιπλοκές. Εάν ένα μωρό διαπιστωθεί ότι έχει ίκτερο, τα επίπεδα χολερυθρίνης θα ελέγχονται τακτικά για να παρακολουθείται η ανταπόκριση του μωρού στη θεραπεία και να διασφαλίζεται ότι τα επίπεδα δεν θα γίνουν πολύ υψηλά.

Μετά τον αρχικό έλεγχο, συνιστάται να ελέγχονται τα επίπεδα χολερυθρίνης του μωρού τουλάχιστον κάθε 8 έως 12 ώρες, ειδικά εάν το μωρό διατρέχει υψηλό κίνδυνο για ίκτερο ή εάν τα επίπεδα χολερυθρίνης είναι ήδη αυξημένα. Εάν το μωρό υποβάλλεται σε θεραπεία με φωτοθεραπεία στο σπίτι, οι γονείς θα λάβουν οδηγίες για το πώς να ελέγχουν τα επίπεδα χολερυθρίνης και πότε να επικοινωνήσουν με τον γιατρό.

Εάν το μωρό βρίσκεται στο νοσοκομείο, τα επίπεδα χολερυθρίνης θα ελέγχονται πιο συχνά από το υγειονομικό προσωπικό και ο γιατρός θα προσαρμόσει ανάλογα τη θεραπεία.

Είναι σημαντικό να σημειωθεί ότι ο ίκτερος μπορεί να επανεμφανιστεί ακόμη και μετά την αντιμετώπισή του, επομένως είναι σημαντικό να συνεχίσετε να παρακολουθείτε τα επίπεδα χολερυθρίνης του μωρού ακόμα και μετά την έξοδο του μωρού από το νοσοκομείο. Ο παιδίατρός σας, θα σας παράσχει συγκεκριμένες οδηγίες για το πόσο συχνά να ελέγχετε για ίκτερο και πότε να προγραμματίζετε ραντεβού παρακολούθησης.

Συνολικά, η έγκαιρη ανίχνευση και παρακολούθηση του ίκτερου είναι σημαντική για να διασφαλιστεί το καλύτερο αποτέλεσμα για το μωρό. Οι γονείς και οι πάροχοι υγειονομικής περίθαλψης θα πρέπει να γνωρίζουν τα σημάδια του ίκτερου και να λαμβάνουν τα κατάλληλα μέτρα εάν υπάρχει υποψία ίκτερου.

Τα οφέλη του θηλασμού υπερτερούν κατά πολύ των κινδύνων που σχετίζονται με τον ίκτερο. Συστήνεται η μη διακοπή του μητρικού θηλασμού κατά τη διάρκεια της φωτοθεραπείας. Το νεογνό μπορεί να απομακρύνεται από την λάμπα φωτοθεραπείας για 30 λεπτά και στη συνέχεια να ακολουθεί τη θεραπεία.